{"id":91,"date":"2021-03-15T23:54:34","date_gmt":"2021-03-15T23:54:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/?p=91"},"modified":"2021-04-25T00:19:52","modified_gmt":"2021-04-25T00:19:52","slug":"ciag-fibonacciego-granica-ilorazow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/","title":{"rendered":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p>W tym wpisie poka\u017cemy, \u017ce ci\u0105g iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego ma granic\u0119 r\u00f3wn\u0105 s\u0142ynnej z\u0142otej proporcji.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p style=\"line-height: 1.2;\">\nCzym jest ci\u0105g Fibonacciego \\((F_n)\\) wiemy np.<a href=\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-zlota-proporcja-czym-sa-co-je-laczy-i-jaka-jest-ich-historia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">st\u0105d<\/a>. Jest z nim zwi\u0105zana liczba<\/p>\n<p>\\[\\varphi=\\dfrac{\\sqrt{5}+1}{2}\\approx 1,61803\\]<\/p>\n<p style=\"line-height: 1.2;\">znana bardziej jako z\u0142ota liczba lub z\u0142ota proporcja. Dok\u0142adniej, okazuje si\u0119, \u017ce ci\u0105g iloraz\u00f3w \\[a_n=\\dfrac{F_{n+1}}{F_n}\\] ma granic\u0119, kt\u00f3r\u0105 jest w\u0142a\u015bnie \\(\\varphi\\).<\/p>\n<p style=\"line-height: 1.2;\">Aby to pokaza\u0107, udowodnimy najpierw tzw. <em>to\u017csamo\u015b\u0107 Cassiniego.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\\(F_{n+1}F_{n-1}-F_n^2=(-1)^2 \\textrm{ dla } n&gt;1.\\)<\/p>\n<p style=\"line-height: 1.2;\">\nDow\u00f3d przeprowadzimy indukcyjnie. Dla \\(n=2\\) to\u017csamo\u015b\u0107 Cassiniego jest spe\u0142niona. Za\u0142\u00f3\u017cmy teraz, \u017ce jest ona spe\u0142niona dla pewnego \\(k&gt;1\\). Poka\u017cemy, \u017ce z tego wynika jej prawdziwo\u015b\u0107 dla \\(k+1\\). Istotnie,<\/p>\n<p>\\[ \\begin{array}{lll} F_{k+2}F_k-F_{k+1}^2 &amp; = &amp; (F_{k+1}+F_k)\\cdot F_k-(F_k+F_{k-1})^2 =\\\\ &amp; = &amp; F_kF_{k+1}+F_k^2-F_k^2-2F_kF_{k-1}-F^2_{k-1} = \\\\ &amp; = &amp; F_kF_{k+1}-2F_kF_{k-1}-F_{k-1}^2 = \\\\ &amp; = &amp; F_k(F_k+F_{k-1})- 2F_kF_{k-1}-F_{k-1}^2 =\\\\ &amp; = &amp;F_k^2+F_kF_{k-1}- 2F_kF_{k-1}-F_{k-1}^2 =\\\\ &amp; = &amp; F_k^2-F_kF_{k-1}-F_{k-1}^2= F_k^2-F_{k-1}(F_k+F_{k-1}) = \\\\ &amp; = &amp; F_k^2-F_{k+1}F_{k-1} = &#8211; (F_{k+1}F_{k-1}-F_k^2)=-(-1)^k=(-1)^{k+1}. \\end{array} \\]<\/p>\n<p>Zatem to\u017csamo\u015b\u0107 Cassiniego jest prawdziwa.<\/p>\n<p>Teraz zauwa\u017cmy, \u017ce dla \\(n&gt;1\\) mamy<\/p>\n<p>\\[|a_n-a_{n-1}|=\\left|\\dfrac{F_{n+1}}{F_n}-\\dfrac{F_n}{F_{n-1}}\\right|= \\left|\\dfrac{F_{n+1}F_{n-1}-F_n^2}{F_nF_{n-1}}\\right|=\\dfrac{1}{F_nF_{n-1}}.\\]<\/p>\n<p>Poniewa\u017c<\/p>\n<p>\\[\\sum\\limits_{n=2}^\\infty\\dfrac{1}{F_nF_{n-1}}\\leq\\sum\\limits_{n=2}^\\infty\\dfrac{1}{n(n-1)},\\]<\/p>\n<p>to szereg<\/p>\n<p>\\[\\sum\\limits_{n=2}^\\infty\\dfrac{1}{F_nF_{n-1}}\\]<\/p>\n<p style=\"line-height: 1.2;\">jest zbie\u017cny, a wi\u0119c ci\u0105g \\(a_n\\) r\u00f3wnie\u017c jest zbie\u017cny. Oznaczmy przez \\(g\\) jego granic\u0119. Poniewa\u017c \\[g=\\lim\\limits_{n\\to\\infty}a_n=\\lim\\limits_{n\\to\\infty}a_{n+1}\\] oraz (co \u0142atwo sprawdzi\u0107) \\[a_{n+1}=1+\\dfrac{1}{a_n},\\] to<\/p>\n<p>\\[g=1+\\dfrac{1}{g}.\\]<\/p>\n<p>Prowadzi to do r\u00f3wnania \\(g^2=g+1\\), kt\u00f3rego dodatnim pierwiastkiem jest \\(\\varphi\\).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym wpisie poka\u017cemy, \u017ce ci\u0105g iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego ma granic\u0119 r\u00f3wn\u0105 s\u0142ynnej z\u0142otej proporcji.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,5],"tags":[8,11,9],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"&beta;X - blog o matematyce\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-03-15T23:54:34+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-04-25T00:19:52+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"\u03b2X\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"\u03b2X\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\"},\"author\":{\"name\":\"\u03b2X\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970\"},\"headline\":\"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w\",\"datePublished\":\"2021-03-15T23:54:34+00:00\",\"dateModified\":\"2021-04-25T00:19:52+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\"},\"wordCount\":413,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970\"},\"keywords\":[\"Ci\u0105g Fibonacciego\",\"To\u017csamo\u015b\u0107 Cassiniego\",\"Z\u0142ota proporcja\"],\"articleSection\":[\"ci\u0105g Fibonacciego\",\"Z\u0142ota proporcja\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\",\"url\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\",\"name\":\"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-03-15T23:54:34+00:00\",\"dateModified\":\"2021-04-25T00:19:52+00:00\",\"description\":\"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Blog o matematyce\",\"item\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/\",\"name\":\"&beta;X - blog o matematyce\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970\",\"name\":\"\u03b2X\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b350a81506ba3d3e614eea686a1f7bf6?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b350a81506ba3d3e614eea686a1f7bf6?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"\u03b2X\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.beta-iks.pl\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w","description":"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w","og_description":"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.","og_url":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/","og_site_name":"&beta;X - blog o matematyce","article_published_time":"2021-03-15T23:54:34+00:00","article_modified_time":"2021-04-25T00:19:52+00:00","author":"\u03b2X","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"\u03b2X","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/"},"author":{"name":"\u03b2X","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970"},"headline":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w","datePublished":"2021-03-15T23:54:34+00:00","dateModified":"2021-04-25T00:19:52+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/"},"wordCount":413,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970"},"keywords":["Ci\u0105g Fibonacciego","To\u017csamo\u015b\u0107 Cassiniego","Z\u0142ota proporcja"],"articleSection":["ci\u0105g Fibonacciego","Z\u0142ota proporcja"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/","url":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/","name":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#website"},"datePublished":"2021-03-15T23:54:34+00:00","dateModified":"2021-04-25T00:19:52+00:00","description":"Dow\u00f3d zbie\u017cno\u015bci granicy iloraz\u00f3w s\u0105siednich wyraz\u00f3w ci\u0105gu Fibonacciego. Przy okazji dow\u00f3d to\u017csamo\u015bci Cassiniego.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/2021\/03\/15\/ciag-fibonacciego-granica-ilorazow\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Blog o matematyce","item":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ci\u0105g Fibonacciego: granica iloraz\u00f3w"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#website","url":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/","name":"&beta;X - blog o matematyce","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/1b106a5d7ab55666c39af533243b8970","name":"\u03b2X","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b350a81506ba3d3e614eea686a1f7bf6?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b350a81506ba3d3e614eea686a1f7bf6?s=96&d=mm&r=g","caption":"\u03b2X"},"logo":{"@id":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/#\/schema\/person\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.beta-iks.pl"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/91"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=91"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/91\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":203,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/91\/revisions\/203"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=91"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=91"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.beta-iks.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=91"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}